خلاصه مطلب
سهم هزینهٔ مسکن در سبد خانوارهای شهری ایران در سال ۱۴۰۴ به ۴۱.۷ درصد رسیده و نسبت به ۴۳.۷ درصد سال ۱۴۰۳ دو واحد درصد کاهش یافته است. تورم اجارهبها ۳۴ درصد بوده در حالی که تورم عمومی ۵۰.۶ درصد و تورم خوراکیها ۶۸ درصد ثبت شده است. محمود اولاد میگوید این افت سهم مسکن نشانهٔ بهبود درآمد نیست و بخشی از خانوارها به مناطق ارزانتر یا واحدهای کمکیفیتتر رفتهاند.
دادههای مرکز آمار ایران نشان میدهد سهم مسکن در سبد هزینهٔ خانوارهای شهری از ۴۳.۷ درصد در سال ۱۴۰۳ به ۴۱.۷ درصد در سال ۱۴۰۴ رسیده است. این تغییر در شرایطی رخ داده که هزینههای زندگی خانوارها همچنان تحت فشار تورم قرار دارد.
سهم مسکن از ۴۳.۷ درصد به ۴۱.۷ درصد رسید
محمود اولاد، کارشناس بازار مسکن، تأکید کرده است که با توجه به نبود رشد اقتصادی مثبت، نمیتوان کاهش سهم مسکن را ناشی از افزایش درآمد خانوارها دانست.
تورم خوراکیها از تورم اجاره پیشی گرفت
تورم اجارهبها در سال ۱۴۰۴ به ۳۴ درصد رسیده است. سال قبل این عدد حدود ۴۰ درصد بود؛ یعنی ۶ واحد درصد پایینتر. اما تورم عمومی به ۵۰.۶ درصد افزایش یافته و تورم خوراکیها نیز ۶۸ درصد ثبت شده است.
رشد هزینهٔ خوراکیها و سایر اقلام مصرفی با سرعت بیشتری نسبت به اجارهبها پیش رفته است. نتیجهاش این شد که سهم مسکن در مجموع هزینههای خانوار کاهش پیدا کرد.
جابهجایی مستأجران به واحدهای ارزانتر
طبق توضیحات این کارشناس، بخشی از مستأجران برای کاهش هزینههای خود ناچار شدهاند به مناطق ارزانتر یا واحدهای مسکونی کمکیفیتتر نقل مکان کنند. این روند میتواند به کاهش هزینهٔ ثبتشدهٔ مسکن در سبد خانوار منجر شود، اما همزمان کیفیت زندگی و سطح رفاه خانوار را کاهش میدهد.
کاهش هزینههای نگهداری و تأمین ایمنی ساختمان نیز از دیگر عواملی است که در افت سهم هزینهٔ مسکن نقش داشته است.
فشار همزمان هزینههای مسکن و معیشت
سهم مسکن در سبد هزینهٔ خانوارهای شهری کاهش یافته، اما این اتفاق در بستر افزایش شدید هزینهٔ خوراکیها و تورم عمومی رخ داده است. پایین آمدن سهم مسکن بیشتر به تغییر الگوی مصرف و محدود شدن انتخابهای خانوارها شبیه است، نه کاهش فشار اقتصادی بر مستأجران.
این وضعیت میتواند در میانمدت و بلندمدت بر قدرت پسانداز و ظرفیت سرمایهگذاری خانوارها اثر بگذارد. با این حال، دادههای این خبر بهتنهایی محرک مستقیم و فوری برای تغییر قیمت در بازارهای ارز، طلا، سهام یا سایر داراییها معرفی نشدهاند.
آمار کلیدی بازار مسکن و هزینه خانوار
- سهم هزینهٔ مسکن در سبد خانوار شهری در سال ۱۴۰۴: ۴۱.۷ درصد
- سهم هزینهٔ مسکن در سال ۱۴۰۳: ۴۳.۷ درصد
- میزان کاهش سهم مسکن: ۲ واحد درصد
- تورم اجارهبها در سال ۱۴۰۴: ۳۴ درصد
- تورم اجارهبها در سال قبل: حدود ۴۰ درصد
- میزان کاهش تورم اجارهبها: ۶ واحد درصد
- تورم عمومی در سال ۱۴۰۴: ۵۰.۶ درصد
- تورم خوراکیها در سال ۱۴۰۴: ۶۸ درصد
- وضعیت رشد اقتصادی در سال گذشته: منفی و فاقد رشد مثبت
جمعبندی
کاهش سهم مسکن از سبد هزینهٔ خانوارهای شهری به ۴۱.۷ درصد، در شرایطی رخ داده که تورم خوراکیها و تورم عمومی افزایش یافته است. بر اساس توضیحات محمود اولاد، این افت بیشتر به جابهجایی اجباری مستأجران، کاهش کیفیت واحدهای مسکونی و محدود شدن هزینههای نگهداری مربوط میشود و نشانهای از بهبود قدرت خرید خانوارها نیست.




نظرات کاربران