خلاصه مطلب
معاون رئیس‌جمهور اعلام کرد سهمیه بنزین نرخ اول (۶۰ لیتر به قیمت ۱۵۰۰ تومان) تا سه ماه در کارت سوخت شخصی قابل ذخیره است و سقف آن به ۱۸۰ لیتر میرسد. همزمان از ابتدای آبان‌ماه ۱۴۰۵ استفاده از کارت اضطراری جایگاه‌ها در ۱۱ استان محدود شده و سهمیه با سه نرخ (۱۵۰۰، ۳۰۰۰ و ۱۰۰۰۰ تومان) تعریف شده است. خودروهای دولتی، پلاک مناطق آزاد، وارداتی و نوشماره از سهمیه یارانهای محرومند و مالکان چند خودرو فقط برای یکی سهمیه می‌گیرند. مصرف کامل سهمیه ماهانه ۱۶۰ لیتری ۷۴۰ هزار تومان هزینه دارد.
معاون رئیس‌جمهور خبر داد که سهمیه بنزین با نرخ اول — یعنی ۶۰ لیتر به قیمت هر لیتر ۱۵۰۰ تومان — حالا تا سه ماه در کارت سوخت شخصی باقی میماند. این تصمیم همزمان با اجرای محدودیت استفاده از کارت اضطراری جایگاه‌ها در ۱۱ استان از ابتدای آبان‌ماه ۱۴۰۵ همراه شده است. همچنین سهمیه بنزین با نرخ سوم هم به کارت سوخت خودروها اضافه شده است.
ذخیره سهمیه ۶۰ لیتری تا سقف ۱۸۰ لیتر
طبق این مصوبه، سهمیه ماهانه بنزین با نرخ اول همان ۶۰ لیتر است، اما مالکان خودرو می‌توانند آن را تا سه ماه ذخیره کنند. اگر ذخیره به حداکثر برسد، سقف انباشته به ۱۸۰ لیتر خواهد رسید.
مدیر سامانه هوشمند سوخت شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی تأکید کرده که سازوکار ذخیرهسازی تغییری نکرده است. یعنی وقتی موجودی کارت سوخت به سقف سه‌ماهه برسد، در ماه چهارم سهمیه جدیدی به آن اضافه نمیشود.
سهمیه ماهانه در سه نرخ
برای خودروهای شخصی مشمول طرح، سهمیه ماهانه به این ترتیب تعریف شده:
- ۶۰ لیتر بنزین با نرخ هر لیتر ۱۵۰۰ تومان — قابل ذخیره تا سه ماه
- ۵۰ لیتر بنزین با نرخ هر لیتر ۳۰۰۰ تومان — غیرقابل ذخیره
- ۵۰ لیتر بنزین با نرخ هر لیتر ۱۰۰۰۰ تومان
مجموع این سه، ۱۶۰ لیتر در ماه میشود. اگر کسی تمام این سهمیه را مصرف کند، ماهانه ۷۴۰ هزار تومان هزینه خواهد داشت. این رقم نسبت به گذشته ۲۵۰ هزار تومان افزایش نشان میدهد که رقمی نزدیک به ۵۱ درصد رشد را تشکیل میدهد.
محدودیت کارت اضطراری در ۱۱ استان
از اول آبان‌ماه امسال، استفاده از کارت اضطراری جایگاه‌ها در ۱۱ استان محدود شده است. استان‌های مشمول این محدودیت عبارتند از: کرمان، سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، هرمزگان، یزد، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، خراسان شمالی، خراسان رضوی، اردبیل و کردستان.
معاون رئیس‌جمهور بر همراه داشتن کارت سوخت شخصی تأکید کرده است. هدف از اجرای این طرح، مدیریت مصرف سوخت و هدفمندسازی یارانه‌های انرژی عنوان شده است. پیش‌تر نیز جمع‌آوری کارت سوخت آزاد از آبان ۱۴۰۵ در هشت استان گزارش شده بود.
چه گروه‌هایی از سهمیه‌های یارانهای محرومند؟
بر اساس ضوابط اعلامی، چند گروه از دریافت بنزین با نرخ اول و دوم محروم هستند: خودروهای دولتی، خودروهای دارای پلاک مناطق آزاد و ویژه تجاری، خودروهای وارداتی و خودروهای نوشماره.
علاوه بر این، مالکانی که چند خودرو دارند، فقط برای یکی از آن‌ها سهمیه یارانهای دریافت میکنند. در طرح دیگری نیز انتقال سهمیه بنزین به کارت بانکی از مهر ۱۴۰۵ به‌صورت آزمایشی مطرح شده بود.
تأثیر طرح بر هزینه خانوار و بازارهای مالی
ارزیابی‌های موجود نشان میدهد افزایش هزینه بنزین برای مصرف‌کنندگانی که ماهانه بیش از ۱۱۰ لیتر مصرف میکنند، می‌تواند هزینه حمل‌ونقل و مخارج خانوار را بالا ببرد. یکی از مسیرهای احتمالی اثرگذاری این تغییر بر تورم، انتقال هزینه‌های اضافی به بخش حمل‌ونقل کالا و خدمات است.
در همین راستا، تغییر انتظارات تورمی ممکن است تقاضا برای ارز و طلا را تحت تأثیر قرار دهد. شرکت‌های پالایشی و پتروشیمی و نیز صنایعی که هزینه حمل‌ونقل بالایی دارند، به شکل غیرمستقیم می‌توانند از این تغییرات تأثیر بپذیرند. در مورد رمزارزها، اطلاعات منتشرشده ارتباط مستقیم مشخصی را گزارش نکرده است.
جمع‌بندی
طرح جدید سهمیه‌بندی بنزین را در سه نرخ مختلف تعریف کرده و امکان ذخیرهسازی سهمیه ۱۵۰۰ تومانی را تا سه ماه فراهم می‌کند. محدودیت کارت اضطراری در ۱۱ استان، افزایش قابل توجه هزینه مصرف کامل سهمیه‌ها و پیامدهای محتمل آن بر هزینه‌های حمل‌ونقل و انتظارات تورمی، از مهم‌ترین جنبه‌های اقتصادی این تصمیم به شمار می‌روند.
سؤالات متداول
سهمیه ماهانه ۶۰ لیتری با نرخ ۱۵۰۰ تومان تا سه ماه در کارت سوخت شخصی باقی میماند و سقف انباشته به ۱۸۰ لیتر میرسد. پس از رسیدن به این سقف، در ماه چهارم سهمیه جدیدی اضافه نمیشود و سازوکار ذخیرهسازی نسبت به گذشته تغییری نکرده است.
از اول آبان‌ماه ۱۴۰۵ استفاده از کارت اضطراری در ۱۱ استان شامل کرمان، سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، هرمزگان، یزد، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، خراسان شمالی، خراسان رضوی، اردبیل و کردستان محدود شده است. همراه داشتن کارت سوخت شخصی توصیه شده است.
خودروهای دولتی، دارای پلاک مناطق آزاد و ویژه تجاری، وارداتی و نوشماره از دریافت بنزین با نرخ اول و دوم محرومند. مالکان چند خودرو نیز فقط برای یکی از خودروهای خود سهمیه یارانهای دریافت میکنند.
مجموع سهمیه ماهانه ۱۶۰ لیتر در سه نرخ است. مصرف کامل آن ماهانه ۷۴۰ هزار تومان هزینه دارد که نسبت به گذشته ۲۵۰ هزار تومان افزایش یافته و نزدیک به ۵۱ درصد رشد را نشان میدهد.
نظرات کاربران