خلاصه مطلب
وزارت انرژی آمریکا مجوز برداشت حداکثر ۴۰۰ هزار بشکه نفت خام از ذخایر راهبردی را برای جبران اختلال عرضه در پالایشگاه لیک چارلز شرکت فیلیپس ۶۶ صادر کرد. این پالایشگاه ظرفیت روزانه حدود ۲۶۴ هزار بشکه دارد. حجم ذخایر راهبردی اکنون حدود ۴۱۳ میلیون بشکه است که پایین‌ترین سطح از سال ۱۹۸۲ محسوب می‌شود. این اقدام در شرایط اختلال گسترده عرضه نفت ناشی از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و کاهش ترانزیت از تنگه هرمز انجام شده و تأثیر محدودی بر قیمت جهانی نفت دارد.
مجوز برداشت برای پالایشگاه لیک چارلز
روز جمعه، ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶، وزارت انرژی آمریکا با یک درخواست اضطراری برای برداشت نفت از ذخایر راهبردی (SPR) موافقت کرد. این محموله ویژه، برای رفع مشکل عرضه در پالایشگاه لیک چارلز شرکت فیلیپس ۶۶ در نظر گرفته شده است.
ظرفیت این پالایشگاه حدود ۲۶۴ هزار بشکه در روز اعلام شده. در مقایسه با اختلالات گسترده‌ای که این روزها بازار نفت را درگیر کرده، برداشت مجازشده حجم کمی دارد و صرفاً برای پشتیبانی از یک واحد خاص طراحی شده است.
ذخایر راهبردی به کف ۴۱۳ میلیون بشکه رسید
برآوردها نشان می‌دهد حجم ذخایر راهبردی نفت آمریکا اکنون در حدود ۴۱۳ میلیون بشکه است. این رقم، پایین‌ترین سطح ثبت‌شده از سال ۱۹۸۲ به شمار می‌رود. پیش‌تر نیز ذخایر نفت راهبردی آمریکا به پایین‌ترین سطح در ۴۳ سال رسید.
کاهش این ذخایر در شرایطی اتفاق افتاده که بازار نفت با یک اختلال عظیم در عرضه دست‌وپنجه نرم می‌کند. بر اساس گزارش‌ها، جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران که از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ (۱۰ اسفند ۱۴۰۴) آغاز شد، به کاهش شدید ترانزیت نفت از تنگه هرمز و حملات به تأسیسات انرژی کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس انجامیده است.
تقریباً یک‌پنجم از نفت جهان از تنگه هرمز می‌گذرد. آژانس بین‌المللی انرژی از این وضعیت به عنوان «بزرگترین اختلال نفتی تاریخ» یاد کرده است.
تعهد آمریکا و متحدان برای آزادسازی نفت
آمریکا در توافقی با ۳۲ کشور عضو آژانس بین‌المللی انرژی متعهد شده است که در سال جاری و تا ۲۰۲۷ میلادی، در مجموع ۱۷۲ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی خود آزاد کند.
در فاز اول این برنامه، ۴۵ میلیون بشکه (معادل ۵۲ درصد از حجم پیشنهادی) جذب بازار شد. مرحله دوم نیز شامل عرضه ۸.۴۸ میلیون بشکه نفت به چهار شرکت، از جمله فیلیپس ۶۶، بود.
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، پیش از این پیش‌بینی کرده بود که برداشت روزانه از ذخایر راهبردی ممکن است به یک تا ۱.۵ میلیون بشکه برسد و مجموع نفت آزادشده به ۳ میلیون بشکه در روز افزایش یابد.
تأثیر محدود برداشت اخیر بر بازار
برداشت ۴۰۰ هزار بشکه‌ای برای پالایشگاه لیک چارلز، در قیاس با ابعاد عظیم اختلال عرضه در بازار جهانی نفت، تأثیر قیمتی محسوسی نخواهد داشت. با این حال، این اقدام نشان می‌دهد فشار بر ذخایر راهبردی آمریکا ادامه دارد و از ظرفیت این کشور برای واکنش به بحران‌های بزرگ‌تر کاسته می‌شود.
اگر اختلال در کار پالایشگاه موقتی باشد، اثر مستقیم این برداشت بر بازار نفت کوتاه‌مدت و محدود خواهد بود. روند کلی قیمت نفت کماکان به سطح ذخایر راهبردی، سرعت آزادسازی نفت و تحولات ژئوپلیتیک منطقه گره خورده است.
پیامدهای احتمالی برای دارایی‌های امن و بازار ایران
ادامه روند کاهش ذخایر راهبردی می‌تواند انتظارات تورمی در بازارهای جهانی را تقویت کند و بر دارایی‌های امنی مانند طلا و نقره اثر بگذارد. از سوی دیگر، افزایش قیمت جهانی نفت از مسیر درآمدهای ارزی حاصل از صادرات و بودجه دولت، می‌تواند بر شاخص‌های کلان اقتصاد ایران و بازارهای داخلی از جمله ارز، طلا و بورس تأثیرگذار باشد.
در صورتی که اختلال در عرضه نفت تداوم یابد یا تشدید شود، قیمت نفت ممکن است بیش از ۳۰ درصد نسبت به سطح فوریه افزایش پیدا کند. چنین سناریویی احتمال وقوع رکود تورمی در اقتصاد جهانی را بالا می‌برد و می‌تواند به دارایی‌های پرریسک مانند سهام و رمزارزها فشار وارد آورد. در مقابل، طلا و دلار احتمالاً تقویت خواهند شد.
جمع‌بندی
آمریکا برای جبران اختلال در پالایشگاه لیک چارلز، مجوز برداشت حداکثر ۴۰۰ هزار بشکه نفت از ذخایر راهبردی را صادر کرده است. این حجم به تنهایی تأثیر چندانی بر قیمت جهانی نفت ندارد، اما در کنار کاهش مستمر ذخایر راهبردی و بحران گسترده عرضه، برای چشم‌انداز بازار انرژی، تورم جهانی و بازارهای سرمایه اهمیت مضاعفی پیدا می‌کند.
نظرات کاربران