تصویر مفهومی کیف پول ایران و پرداخت‌های خرد

خلاصه مطلب

هیئت وزیران واریز ماهانه حداقل یک میلیون تومان از کمک‌های رفاهی کارکنان دولت به کیف پول ایران را ابلاغ کرد؛ این کار فقط با رضایت کارمند انجام می‌شود. بانک مرکزی مسئول ایجاد و شارژ کیف پول است و سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها مجاز شده مقدمات واریز بخشی از یارانه نقدی را فراهم کند. قابلیت USSD برای استفاده حتی در قطعی اینترنت پیش‌بینی شده است.

هیئت وزیران، واریز ماهانه حداقل یک میلیون تومان از کمک‌های رفاهی کارکنان دولت به «کیف پول ایران» را ابلاغ کرد. اجرای این طرح منوط به رضایت خود کارمند است. سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها هم مجاز شده تا مقدمات واریز بخشی از یارانه نقدی سرپرستان خانوار به این کیف پول را فراهم کند.

واریز کمک رفاهی فقط با رضایت کارمند و سقف بودجه‌ای

طبق تصویب‌نامه‌ای که به دستگاه‌های اجرایی ابلاغ شده، حداقل مبلغ واریزی به کیف پول کارکنان دولت، ماهانه یک میلیون تومان است. سقف این پرداخت‌ها هم تابع ضوابط بودجه‌ای سالانه خواهد بود.

این فرآیند کاملاً اختیاری است و تنها در صورت موافقت کارمند انجام می‌گیرد. دستگاه‌های اجرایی هم موظفند ظرف یک ماه، مقدمات اجرای مصوبه را آماده کنند.

بانک مرکزی مسئول ایجاد و شارژ کیف پول کارکنان دولت

بر اساس این مصوبه، بانک مرکزی موظف است پس از دریافت اطلاعات هویتی و اعتباری کارکنان از سازمان اداری و استخدامی، کیف پول آنان را ایجاد یا به‌روزرسانی کند. شارژ کیف پول هم طبق ترتیبات مشخص‌شده انجام می‌شود.

سازمان برنامه و بودجه و خزانه‌داری کل کشور هم باید سازوکار تأمین و تخصیص منابع لازم برای این طرح را تعیین کنند.

استفاده از کیف پول ایران حتی با قطعی اینترنت از طریق USSD

مانی‌یکتا، مدیرکل نظام‌های پرداخت بانک مرکزی، گفته که برای «کیف پول ایران» کانال USSD هم پیش‌بینی شده. با این قابلیت، حتی اگر دسترسی به اینترنت محدود شود یا شبکه ارتباطی دچار اختلال گردد، کاربران می‌توانند برای پرداخت‌های خرد از این خدمت استفاده کنند.

هدف از طراحی این قابلیت، افزایش تاب‌آوری شبکه پرداخت و کم کردن وابستگی به کارت‌های بانکی در تراکنش‌های خرد عنوان شده. در همین راستا، «کیف پول ایران را باید بیشتر یک لایه مکمل در نظام پرداخت دانست، نه جایگزینی برای کارت بانکی».

روزانه ۱۵۰ تا ۱۶۰ میلیون تراکنش خرید کارتی در کشور

آمارهای اعلام‌شده از سوی مدیرکل نظام‌های پرداخت بانک مرکزی نشان می‌دهد روزانه حدود ۱۵۰ تا ۱۶۰ میلیون تراکنش خرید کارتی در کشور ثبت می‌شود. تراکنش‌های کارت‌به‌کارت هم به حدود ۲۲ تا ۲۳ میلیون مورد در روز می‌رسد.

ورود کیف پول ایران به مرحله عملیاتی، می‌تواند بخشی از پرداخت‌های خرد را از بستر کارت‌های بانکی خارج کند. البته، میزان استقبال کارکنان و فروشندگان از این سرویس، در مرحله اجرا مشخص خواهد شد.

واریز بخشی از یارانه نقدی به کیف پول هنوز در مرحله مقدماتی

علاوه بر پرداخت کمک‌های رفاهی کارکنان دولت، سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها مجاز شده تا مقدمات واریز بخشی از یارانه نقدی سرپرستان خانوار به کیف پول ایران را فراهم کند. این بخش هنوز در مرحله مقدماتی است و اجرایش منوط به فراهم‌آوری ترتیبات لازم است.

مصوبه جدید، اولین گام برای به جریان انداختن منابع واقعی در کیف پول ایران محسوب می‌شود؛ چرا که پیش از این، تمرکز اصلی روی ایجاد زیرساخت‌های فنی آن بود. پیش‌تر نیز موضوع حذف یارانه سه دهک بالا در کانون بحث‌های سیاست‌گذاری قرار گرفته بود.

تأثیر مستقیم بر شبکه پرداخت بدون ارتباط فوری با بازارها

این تصمیم تأثیر مستقیمی بر شبکه پرداخت کشور و کاربرانش — از کارکنان دولت تا دریافت‌کنندگان یارانه — خواهد داشت. اگر طرح با موفقیت اجرا شود، می‌تواند وابستگی به کارت‌های بانکی را کاهش دهد و تاب‌آوری پرداخت‌های خرد را افزایش دهد.

بر اساس اطلاعات این خبر، هیچ ارتباط مستقیم و فوری بین این مصوبه و بازارهای دلار، طلا، سهام یا رمزارز دیده نمی‌شود. اثر احتمالی آن بر نقدینگی و سرعت گردش پول هم به چگونگی اجرای کامل طرح و میزان استقبال کاربران بستگی خواهد داشت.

جمع‌بندی

تصویب‌نامه هیئت وزیران، با واریز حداقل ماهانه یک میلیون تومان از کمک‌های رفاهی کارکنان دولت، استفاده عملی از کیف پول ایران را وارد فاز اجرایی کرده. فراهم‌آوری زیرساخت واریز بخشی از یارانه‌ها هم در دستور کار است، اما اجرایش کماکان در مرحله مقدماتی قرار دارد.

سؤالات متداول

منبع

اقتصاد آنلاین

نظرات کاربران