خلاصه مطلب
صنعت ایران نیمه نخست ۱۴۰۵ را با کمبود انرژی، اختلالات لجستیکی و محدودیت تسهیلات پشت سر گذاشت. شامخ مرداد به ۴۹.۸ رسید و فعالیت صنعتی در آستانه رکود قرار گرفت. موجودی مواد اولیه برای شانزدهمین ماه کاهش یافت، قیمت خرید مواد اولیه اوج گرفت و انتظارات تولید به پایینترین سطح چهارماهه رسید. ناترازی گاز و برق و افزایش هزینههای حملونقل فشار را تشدید کرده است.
شاخص مدیران خرید صنعت در مردادماه به ۴۹.۸ واحد رسید. عددی که زیر سطح ۵۰ قرار گرفته، حکایت از تداوم رکود در این بخش دارد. در این میان، تنها شاخص تولید با ثبت رقم ۵۱، وضعیتی نسبتاً بهتر را نشان میدهد. اما این افزایش تولید، هنوز به بهبودی در فروش داخلی یا صادرات منجر نشده است. شاخص فروش روی ۴۸.۴ و شاخص صادرات روی ۴۷.۳ متوقف ماندهاند.
موجودی مواد اولیه برای شانزدهمین ماه پیاپی کاهش یافت
موجودی مواد اولیه صنایع در مرداد به ۴۱.۹ سقوط کرد. این، شانزدهمین ماه متوالی است که این شاخص کاهش را تجربه میکند. در مقابل، شاخص قیمت خرید مواد اولیه با ثبت عدد ۸۸.۲، به اوج سهماهه اخیر خود رسیده است. افزایش قیمت مواد اولیه در شرایطی رخ میدهد که بنگاهها با محدودیت نقدینگی و دشواری در دسترسی به تسهیلات دستوپنجه نرم میکنند. کاهش مداوم موجودی نیز میتواند روند تولید در ماههای آینده را با مشکل جدی مواجه کند.
انتظارات تولید به پایینترین سطح چهارماهه سقوط کرد
شاخص انتظارات تولید برای ماه آینده روی ۴۸.۹ ثبت شده است. این رقم، پایینترین سطح در چهار ماه گذشته و پس از جنگ محسوب میشود و نشاندهنده احتیاط شدید بنگاهها نسبت به چشمانداز فعالیت در نیمه دوم سال است. کیوان کاشفی، نایبرئیس اتاق بازرگانی، تغییرات سریع قیمتها را عاملی برای افزایش ریسک تولید دانسته است. او همچنین هشدار داده که مشکلات در حال افزایش است، فشار نقدینگی تشدید میشود و احتمال تعدیل نیروی کار در ادامه سال وجود دارد.
ناترازی گاز و برق، هزینه تولید را بالا برده است
صنایع کشور، نیمه نخست سال را با کمبود انرژی و اختلالات لجستیکی سپری کردند و اکنون با بار سنگین ناترازی گاز و برق وارد نیمه دوم ۱۴۰۵ شدهاند. افزایش هزینههای تولید از یک سو و کاهش تقاضا از سوی دیگر، این فشار را مضاعف کرده است. به گفته یک فعال صنعتی، نرخ گازوئیل از ۳۰۰ تومان به بیش از ۴۰,۰۰۰ تومان رسیده که این افزایش سرسامآور، هزینه حملونقل و جابهجایی کالا را برای بنگاههای صنعتی به شدت بالا برده است. پیشتر نیز هشدار قطع برق صنایع و نگرانی گاز زمستان درباره فشار انرژی بر واحدهای صنعتی منتشر شده بود.
پرداخت ۸ همت تسهیلات به بنگاههای متأثر از جنگ
معاون وزیر اقتصاد از پرداخت ۸ همت تسهیلات به بنگاههای متأثر از جنگ در نیمه نخست سال خبر داده و اعلام کرده که این پرداختها در نیمه دوم نیز ادامه خواهد داشت. با این حال، وزیر اقتصاد خود وضعیت صنعت را تابع شرایط کلان و غیرقابل پیشبینی میداند. به نظر میرسد با وجود این تسهیلات، بنگاههای صنعتی همچنان درگیر افزایش هزینه مواد اولیه، انرژی و لجستیک و همچنین کاهش تقاضا هستند. درباره نقش تسهیلات بانکی در تأمین سرمایه در گردش نیز وام برای بقا، نه توسعه: سیگنال منفی وامها به بورس تهران گزارش شده است.
سودآوری شرکتهای صنعتی بورسی تحت فشار است
افزایش هزینه انرژی، مواد اولیه و حملونقل میتواند بهطور مستقیم بر سودآوری شرکتهای صنعتی، از جمله شرکتهای حاضر در بورس تهران، تأثیر منفی بگذارد. کاهش فروش و صادرات نیز ریسک تعدیل سود پیشبینیشده این شرکتها را افزایش میدهد. ادامه این روند، فشار هزینهای را به قیمت کالاها منتقل میکند و میتواند بر شتاب تورم اثر بگذارد. از طرفی، محدودیت نقدینگی و دشواری در تأمین مواد اولیه، هم فعالیت جاری بنگاهها و هم چشمانداز تولید را تحتالشعاع قرار داده است.
جمعبندی
صنعت ایران نیمه دوم ۱۴۰۵ را در شرایطی آغاز کرده که شاخص شامخ در مرز رکود است، موجودی مواد اولیه برای شانزدهمین ماه کاهش یافته و انتظارات تولید نیز افت چشمگیری داشته. ناترازی انرژی، افزایش هزینهها، اختلالات لجستیکی و کاهش تقاضا، کماکان اصلیترین چالشهای پیشروی بنگاههای صنعتی به شمار میروند.
نظرات کاربران